Kippenberger a Robert ap Gwilym Ddu

Yn ninas Dortmund, yn yr Almaen, y ganed Martin Kippenberger, yn 1953. A’r dydd o’r blaen, mewn amgueddfa yn y ddinas honno y difethwyd un o greadigaethau’r artist hwn a fu farw yn Awstria yn 1997.

Mae’r rhan fwyaf ohonom yn dechrau poeni pan welwn ni ddŵr yn gollwng trwy’r nenfwd. Ond nid felly Martin Kippenberg gan iddo greu gwaith celf o’r peth. Tŵr uchel wedi ei wneud o styllod pren, a chafn rwber dano gyda haen denau o baent lliw llwydfelyn yng ngwaelod y cafn i gynrychioli dŵr glaw wedi sychu oedd ‘Pan Yw’n Dechrau Gollwng Trwy’r Nenfwd’. Ond roedd yn werth £690,000 neu 800,000 ewro, ac wedi ei fenthyca i’r amgueddfa. Erbyn hyn, mae’n siŵr fod ei berchennog yn difaru gwneud hynny! Oherwydd mae ’na rai da am ll’nau yn Amgueddfa Ostwall.

Wrth weld y paent llwydfelyn yng ngwaelod y cafn, meddyliodd un o’r glanhawyr mai staen oedd o, a mynd ati’n egnïol i’w lanhau nes bod y cafn yn sgleinio fel swllt. A difethwyd y cyfan. Mae’n amhosibl ei adfer, mae’n debyg, er y byddai ambell i Philistiaid celfyddydol wedi estyn y pot paent agosaf a rhoi cynnig ar ail greu’r glaw! Druan o’r lanhawraig. Roedd hi a’i chydweithwyr dan orchymyn i beidio cyffwrdd â’r un o’r darnau celf, na hyd yn oed fynd o fewn wyth modfedd i’r un ohonynt! Ond meddyliodd mai llanast yr oedd angen ei dacluso oedd y styllod a’r cafn.

Wnaeth hi ddim sylweddoli ei werth. A fyddai’r rhan fwyaf ohonom ddim wedi credu bod styllod pren a haenen o baent yn gelfyddyd werthfawr. Ond ym myd rhyfedd y bobl sy’n gwirioni ar gelf, roedd ‘Pan Yw’n Dechrau Gollwng …’ werth ffortiwn! Mater o farn yw hynny, mae’n debyg.

Ond nid mater o farn yw’r Efengyl (er y byddai rhai’n mynnu mai dyna ydyw wrth gwrs). Y mae’r Efengyl yn fwy gwerthfawr na’r un darn o gelfyddyd. Mae’n fwy gwerthfawr na dim, ac yn fwy gwerthfawr na’r cwbl! Ond y cwbl a wêl rhai pobl yw styllod pren a haenen o waed. Does ganddyn nhw ddim syniad mai styllod pren Croes Calfaria a’r gwaed a redodd arni yw gobaith y byd. Welan nhw ddim mai’r neges hon am Grist yn marw drosom ar Galfaria yw’r trysor gwerthfawrocaf oll. Ac a bod yn gwbl onest, byddai llawer o bobl am gael gwared â’r staen, a dileu pob sôn am aberth Crist a’r Iawn dros bechod byd.

Does dim sôn bellach am olion glaw Kippenberger. Ond ‘Mae’r gwaed a redodd ar y groes’, ys dywed Robert ap Gwilym Ddu, ‘oes i oes i’w gofio’. Ac mae hwnnw o anhraethol werth.

Cliciwch ar ‘Gronyn’ ar ben y dudalen – rhifyn 06 Tachwedd, 2011

Advertisements

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

%d bloggers like this: