Chwarter canrif

ap89111001348_slide-73c82e0f3c6e88fb9ce68991028afa61120c5144-s6-c30

25 mlynedd i heddiw y ‘syrthiodd’ Wal Berlin, ar Dachwedd 9, 1989.  Roedd y Wal wedi amgylchu rhan orllewinol prif ddinas yr Almaen ers 1961.  Dros nos, rhwng Awst 12 a 13, 1961 codwyd ffens weiren bigog i wahanu Gorllewin Berlin oddi wrth Ddwyrain Berlin a Dwyrain yr Almaen.  Wedi’r Ail Ryfel Byd, rhannwyd yr Almaen yn bedwar rhanbarth, tri dan awdurdod yr Unol Daleithiau, Ffrainc a’r Deyrnas Unedig yng ngorllewin y wlad, a’r pedwerydd dan awdurdod yr Undeb Sofietaidd yn y dwyrain.

Yn 1949, ffurfiwyd dwy wlad newydd.  Daeth Gweriniaeth Ffederal yr Almaen    i fodolaeth ym mis Mai trwy uno tri rhanbarth y gorllewin  (Gorllewin yr Almaen), a throdd y pedwerydd yn Weriniaeth Ddemocrataidd yr Almaen ym mis Hydref (Dwyrain yr Almaen).   Penderfynwyd y dylai prif ddinas yr hen Almaen, Berlin, aros dan reolaeth y pedwar pŵer rhyngwladol.  Ac felly, o 1949 ymlaen roedd gorllewin Berlin (sef tri rhan y ddinas a osodwyd dan reolaeth y tri phŵer ‘Gorllewinol’) yn perthyn i Orllewin yr Almaen er bod y ddinas gyfan yn ddaearyddol o fewn tiriogaeth Dwyrain yr Almaen.

Ac yna, nos Sadwrn, Awst 12, 1961, gorchmynnodd llywodraeth Dwyrain yr Almaen godi’r Wal er mwyn rhwystro pobl rhag dianc i Orllewin yr Almaen trwy symud o un rhan o ddinas Berlin i’r llall.  Roedd y ffens weiren bigog yn ymestyn am 96 o filltiroedd o amgylch rhan orllewinol y ddinas, gan ynysu’r rhan honno o’r ddinas oddi wrth y rhan ddwyreiniol ac oddi wrth Orllewin yr Almaen.  Yn fuan wedyn, aed ati i godi’r Wal ei hun yn lle’r ffens wreiddiol, ac am 28 o flynyddoedd wedi hynny roedd y wal goncrid 12 troedfedd o uchder yn gwahanu pobl a theuluoedd Berlin oddi wrth ei gilydd.  Roedd hefyd yn symbol o’r ‘Rhyfel Oer’ a fu’n blino gwledydd Ewrop ar hyd y cyfnod hwnnw.

Ond ar Dachwedd 9, 1989 cyhoeddodd llywodraeth Dwyrain yr Almaen bod y Wal i gael ei dymchwel.  Agorwyd y pyrth yn y wal y noson honno, a chaed rhyddid i bobl deithio o’r naill ochr i’r ddinas i’r llall. Gwelwyd pobl ar ben y Wal yn dathlu, ac yn dechrau ei malu.  Wedi hynny, cafodd y Wal ei dymchwel, er bod rhannau ohoni wedi eu cadw, i gofio’r holl hanes trist.

Mae’r llythyr at yr Effesiaid (2:14) yn sôn am y ‘canolfur o elyniaeth’ oedd yn gwahanu’r Iddewon oddi wrth y Cenhedloedd.  Roedd  hwnnw’n fwy cadarn o lawer na Wal Berlin hyd yn oed.  Ond dywed Paul fod y mur hwnnw wedi ei chwalu un dydd trwy farwolaeth Iesu ar groes Calfaria.  Mae marwolaeth Crist wedi ei gwneud yn bosibl i’r Iddewon a’r Cenhedloedd gael eu cymodi â Duw ac â’i gilydd.  Wrth gofio’r modd y chwalwyd Wal Berlin, gallwn ddiolch hefyd am y mur cadarnach a chwalwyd trwy farwolaeth ac atgyfodiad yr Arglwydd Iesu, er mwyn sicrhau ffordd glir a dirwystr i bobl i berthynas gywir â’r Duw Byw.

Cliciwch yma www.gronyn.org/gronyn i fynd at rifyn diweddaraf Gronyn – rhifyn Dydd Sul, 09 Tachwedd, 2014

Advertisements

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

%d bloggers like this: