Nadolig go iawn

Aeth pawb felly … i’w dref ei hun’ (Luc 2:3).’  Felly yr oedd hi ym Mhalestina adeg geni Iesu Grist. Nid felly’n hollol y bydd hi yng Nghymru’r Nadolig hwn. Bydd llai o deithio (llai fyth yn dilyn y cyhoeddiad am y Cloi a ddaeth i rym neithiwr), a llawer mwy nag arfer o bobl yn aros gartref yn hytrach na theithio i dreulio’r Ŵyl yng nghwmni teulu estynedig a ffrindiau.

Bob blwyddyn wedi’r Nadolig, clywir pobl yn ail adrodd yr ystrydeb mai ‘Nadolig distaw’ a gawsant. Mentraf ddweud y bydd mwy o sôn am ‘Nadolig gwahanol’ eleni: gwahanol i’r arfer; gwahanol i’r hyn y byddem yn ei ddymuno; a gwahanol hyd yn oed i’r hyn a gynlluniwyd gennym. Gwahanol hefyd o ran dathliadau’r eglwysi. Mae wedi bod yn chwith i ni heb yr oedfaon a’r gweithgarwch a fu’n ganolog i ddathliad yr eglwysi ers blynyddoedd. Os Duw a’i myn, ac os byw ac iach, bydd dathliadau’r Nadolig nesaf yn fwy tebyg i’r arfer.

Daw ‘Nadolig gwahanol’ eleni â sawl her i bobl a fydd yn ymgodymu â’r siom o fethu â gwneud pethau a fu’n arfer oes iddynt. Bydd yn her arbennig hefyd i bobl sydd ers blynyddoedd wedi gofidio bod ‘gwir ystyr yr Ŵyl’ wedi ei golli yng nghanol yr holl fasnach a rhialtwch. Eleni, mae’r partïon wedi peidio, y cyngherddau wedi’u canslo, a’r ffeiriau wedi’u fforffedu. Nid wyf yn cenfigennu wrth y llywodraethau sy’n gorfod gwneud penderfyniadau anodd er mwyn ceisio ein diogelu ni ac ‘achub y Nadolig’ i filiynau o bobl.

Mae’r eglwysi wedi gorfod hepgor llawer o’u dathliadau traddodiadol sydd ynghlwm wrth Ddrama Nadolig y plant, canu carolau, oedfaon Naw Llith a Charol, plygeiniau a phartïon eglwys ac Ysgol Sul. Ond er bod a wnelo’r pethau hyn â neges fawr yr Ŵyl, nid yw ‘gwir ystyr y Nadolig’ wedi ei gyfyngu i weithgareddau o’r fath. Nid y pethau hyn sy’n rhoi ystyr i’r Nadolig, ond y Nadolig sy’n rhoi ystyr iddynt hwy.

Eleni felly, fel y buom yn dueddol cyn hyn o herio eraill i edrych heibio i’r addurniadau a’r anrhegion a’r twrci a’r mins peis, boed i ninnau fedru edrych heibio i elfennau traddodiadol ein Nadolig eglwysig na fydd ar gael y tro hwn.  Heb yr elfennau hynny sy’n dod â chymaint o bleser a bendith i ni, a lwyddwn i ddathlu dyfodiad Ceidwad byd? A fyddwn ni’n llawenhau wrth gofio fod Duw trwy ei Fab Iesu gyda ni ac o’n plaid? A gydiwn o’r newydd yn y gobaith sydd am fod Crist wedi marw trosom? Neu, yn absenoldeb elfennau cyfarwydd ein dathliadau Cristnogol, oes yna beryg na wnawn yr un o’r pethau hyn? Heb os, gwelwn eu heisiau, ond o gael ein gorfodi i wneud hebddynt mae cyfle i ni ein holi ein hunain. A yw’r llawenydd a’r dedwyddwch a gysylltwn â’r Nadolig yn dibynnu ar y traddodiadau allanol ynteu’n deillio o’r ffydd real a phersonol a roed i ni yn y plentyn bach a aned i Mair?

Cliciwch yma https://gronyn.wordpress.com/gronyn/ i fynd at rifyn diweddaraf Gronyn – Dydd Sul, 20 Rhagfyr, 2020

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s