Y rhodd fwyaf

Maes astudiaeth diddorol fyddai’r modd y bu eglwysi ar hyd y wlad yn dathlu’r Ŵyl Ddiolchgarwch dros y blynyddoedd a’r newidiadau a welwyd y blynyddoedd diwethaf hyn. Wn i ddim a fyddai astudiaeth o’r fath yn cadarnhau ynteu’n tanseilio’r syniad sydd gennyf fy mod wedi cychwyn fy ngweinidogaeth pan welwyd un newid arwyddocaol yn nathliadau’r Ŵyl, o leiaf yn yr ardaloedd a oedd ac sy’n parhau’n gyfarwydd i mi.

Y cof sydd gen i o’r Diolchgarwch pan oeddwn yn blentyn ydi cyfarfodydd gweddi fore, pnawn a nos ar drydydd dydd Llun mis Hydref.  Fedra i ddim cofio a oedd oedfa Ddiolchgarwch y plant wedi disodli cyfarfod gweddi’r bore erbyn hynny ynteu ar y Sul cynt y cynhelid honno. Ond erbyn i mi fynd i’r Coleg a dechrau pregethu roedd oedfaon pregethu dydd Diolchgarwch wedi dod yn fwy a mwy cyffredin, a gwahoddiadau’n dod i’r myfyrwyr wasanaethu ynddynt ar hyd ac ar led Gwynedd a Môn, a thu hwnt. Ers y blynyddoedd hynny bu newid mawr, a cheir yr argraff i’r Ŵyl ddarfod yn llwyr mewn llawer eglwys. Caiff pwy bynnag a fydd yn gwneud yr astudiaeth benderfynu a yw hynny’n wir ai peidio.  A diddorol fyddai gwybod a fydd y sôn presennol am hinsawdd a’r greadigaeth yn gwneud i Gristnogion adfer mewn rhyw ffordd hen Ŵyl y Diolchgarwch.

Ambell dro, byddaf yn ofni (os ofni hefyd) i mi a’m tebyg roi ergyd farwol gwbl anfwriadol i’r Ŵyl hon trwy ein pregethu yn y cyfnod cynnar hwnnw. Sôn wyf am ddyddiau pan oedd nifer o bobl na fydden nhw byth fel arall yn dod i gapel yn dod i’r Diolchgarwch.  Nid heb reswm y gelwid dydd Llun Diolchgarwch yn ‘ddydd Llun pawb’. Er i lawer gilio ar oedfa ac addoliad roedd yn amlwg ryw ymwybyddiaeth yn aros o ddibyniaeth ar Dduw am gynhaliaeth faterol, a’r Diolchgarwch yn gyfrwng i roi mynegiant iddo.

Mi fyddai’n dda gen i feddwl mai fel arall y bu, ond tybed a siomwyd rhai os nad llawer o’r bobl hyn gan yr hyn a glywsant yn eu hoedfaon blynyddol?  Ac rwy’n fwy na pharod i gydnabod i mi fod mor gyfrifol â neb am y siom hwnnw gan i mi fod yn euog o beidio â dweud fawr ddim am na haul na glaw na chynhaeaf na thorth na’r un arall o roddion tymhorol Duw ond canolbwyntio’n hytrach ar y pennaf o’i roddion yn ei Fab Iesu Grist. Gwn i mi ac eraill fwy nag unwaith bregethu’r Efengyl a bodloni ar ddweud wrth gloi ‘ein bod heno hefyd wrth gwrs yn diolch am ein cynhaliaeth’! O bosib bod rhai wedi blino ac wedi peidio â dod wedyn am nad dyna yr aethon nhw i’r oedfa i’w glywed! 

Mi geisiais ers hynny arwain pobl ar y Diolchgarwch i ddiolch am haelioni a chynhaliaeth Duw. Mae’n briodol iawn gwneud hynny wedi’r cyfan. Ac eto, fyddwn i ddim am un eiliad yn ymddiheuro am roi hyd yn oed fwy o sylw i’r Efengyl ac i rodd fwyaf Duw i ni yn ei Fab.

Cliciwch yma https://gronyn.wordpress.com/gronyn/ i fynd at rifyn diweddaraf Gronyn – Dydd Sul, 24 Hydref 2021

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s